Онлайн фирибгарликдан ҳимоя кучайтирилмоқда

Марказий банк бошқарувининг қарори билан Кредит ва тўлов ташкилотлари, тўлов тизимлари операторлари томонидан жисмоний шахсларга масофавий молиявий хизматлар кўрсатишда ахборот ва киберхавфсизликни таъминлаш ҳамда фирибгарлик ҳолатларининг олдини олиш бўйича минимал талаблар тўғрисидаги низом тасдиқланди. 

Қарорга кўра, кредит ташкилоти фирибгарлик натижасида номига кредит расмийлаштирилган фуқарони суриштирувчи, терговчи, прокурорнинг қарори ёки суднинг ажримига асосан жабрланувчи деб топган тақдирда, ундан онлайн кредит бўйича фоизлар ҳисоблаш ва ундиришни тўхтатади.

Кредит ташкилоти етказилган моддий зарарни фирибгардан регресс тартибида ундириб олиши мумкин. Фродга шубҳа туғилганда банк қонун ҳужжатларида белгиланган тартибда шикоят қилади.

Агар суриштирув, дастлабки тергов натижаларига кўра ёки суд қарорига асосан фирибгарлик фактининг мавжуд эмаслиги аниқланса, кредит ташкилоти онлайн кредит бўйича фоизларни ҳисоблаш ва ундиришни тиклайди. 

Ҳужжат билан белгиланишича, фойдаланувчининг мобил иловада рўйхатдан ўтган аккаунтига фақат ушбу шахсга ёки унинг яқин қариндошларига тегишли бўлган банк ҳисобварақлари, банк карталари ва электрон ҳамёнлар бириктирилиши мумкин. Ушбу аккаунт орқали P2P-ўтказмаларни амалга оширишга ҳам худди шу шартлар асосида рухсат берилади.

Фойдаланувчининг телефон рақами ва ЖШШИР мувофиқлиги текширилади, номувофиқлик аниқланган тақдирда мобил иловада рўйхатдан ўтиш ва банк картасини бириктиришга йўл қўйилмайди.

Кредит ва тўлов ташкилотлари фойдаланувчиларни биометрик идентификация қилишда «жонли мавжудлик» (liveness) омилларини аниқлаши шарт, яъни фотосурат бўйича идентификация қилиш мумкин эмас.

Бундан ташқари, бир марталик СМС хабар орқали телефонга юборилган кодни уч марта нотўғри киритишга уринилганда, фойдаланувчининг мобил иловадаги ҳаракатлари вақтинча 15 дақиқага чекланади.

Мобил илова ҳисобига бошқа қурилмадан кирилса ёки пароль тикланса, ушбу ҳисобга бириктирилган барча банк карталари иловадан автоматик ўчириб ташланади.

Шунингдек, қурилмадан банк карталари бўйича молиявий операциялар тарихи ҳам ўчириб ташланади.

Банк карталарини қайта боғлаш биометрик идентификациядан ўтган ҳолда амалга оширилади.

Кун давомида – фақат битта банкда онлайн кредит

Онлайн кредит олиш учун ариза беришда кредит ташкилоти биринчи навбатда фойдаланувчининг кредит битимларини тузиш тақиқланган шахслар реестридаги маълумотларини текширади.

Агар фойдаланувчининг маълумотлари реестрда аниқланмаса, онлайн кредит бериш жараёни давом этади.

Агар битта ЖШШИР бўйича сўров бир вақтнинг ўзида бир нечта кредит ташкилоти томонидан юборилган бўлса, кредит бюроси фақат биринчи юборилган сўровга жавоб беради.

Бунда, агар биринчи сўровни юборган кредит ташкилоти ушбу ЖШШИР бўйича онлайн кредит расмийлаштирилгани ҳақида хабар берса, кредит бюролари бошқа кредит ташкилотларига ушбу ЖШШИР бўйича сўровлар 24 соат ичида қабул қилинмаслиги ҳақида хабар беради.

Ҳужжат Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базасида эълон қилинган ва 22.04.2026 йилдан кучга киради.